Drone çekimi sektöründe sık kullanılan teknik terimler, ekipman isimleri ve regülasyon kavramlarının Türkçe + İngilizce açıklamalı sözlüğü. FPV, photogrammetry, NOTAM, SHGM, gimbal — hepsi tek sayfada.
Pilotun gözlüklü olarak birinci şahıs perspektifinden uçurduğu drone tipi. Klasik gimbal drone'un yapamayacağı dar geçişler, kapı içinden uçuş, dikey iniş ve tek planda sinematik akış mümkün.
Örnek: FPV cinematic ile restoran kapısından mutfağa kadar tek planda akan tanıtım filmi çekilir.
Kamerasının 3-eksenli mekanik stabilizatör (gimbal) ile sabitlendiği klasik drone tipi. Yumuşak, titreşimsiz görüntü için kullanılır.
Örnek: DJI Mavic 3 Pro ve Inspire 3 gimbal drone örnekleridir; emlak ve resort çekiminin standardıdır.
Sinematik FPV uçuşu için özel yapım drone — DJI Avata gibi standart FPV'den farklı olarak Sony A7S III veya RED gibi sinema kamerasını taşır.
Örnek: Otomobil reklamlarındaki tek planda dağ yolu takip sahneleri custom cinelifter ile çekilir.
DJI'ın 2024'te çıkardığı full-frame sensörlü, 8K ProRes RAW kayıt yapan profesyonel sinematik drone. Reklam ve kurumsal film prodüksiyonu için endüstri standartı.
Örnek: Inspire 3, 5 yıldızlı resort tanıtım filmlerinde + ihracat-odaklı kurumsal projelerde kullanılır.
DJI'ın kompakt 4/3 sensörlü, 5.1K 50fps kayıt yapan profesyonel drone'u. 65 dB altında sessiz çalışır, emlak ve düğün için optimal.
Örnek: Mavic 3 Pro'nun sessiz modu sayesinde düğün töreninde misafir rahatsız edilmeden çekim yapılır.
DJI'ın 2024 FPV drone'u, propeller guard'lı, küçük boyutlu, dar mekanlar için ideal.
Örnek: Avata 2 ile beach club içerisinde kalabalık arasından akan FPV cinematic giriş çekilir.
6 motorlu drone. Bir motor arızalansa bile uçmaya devam edebilen güvenli yapı, ağır kamera taşıma kapasitesi.
Örnek: Hexacopter'lar sinema yapımlarında ARRI Alexa gibi 8-10 kg kamera taşımak için tercih edilir.
8 motorlu, en güvenli ve en yüksek taşıma kapasiteli drone tipi. Profesyonel sinema setlerinde kullanılır.
Örnek: Hollywood film setlerinde RED Komodo veya Sony Venice kamera taşıyan octocopter rig'ler standart.
Drone'un sabit bir nesnenin etrafında daire çizerek döndüğü çekim tekniği. Konutu, oteli veya etkinliği farklı açılardan akıcı tek planda gösterir.
Örnek: Resort havuz alanı için 30 saniyelik orbit shot tatilcide 'oraya gitme isteği' yaratır.
Saklı veya görünmeyen bir nesnenin yavaşça açığa çıkarıldığı çekim. Drone bir engelin (ağaç, duvar, tepe) arkasından nesneyi reveal eder.
Örnek: Bodrum villa için 'ağaçların arkasından çıkıp havuz manzarası açılıyor' tipi reveal shot çok etkili.
Bir alandan tek planda akıcı geçiş — FPV cinematic'in temel hareket tarzı. Kapıdan içeri girip masaya kadar tek çekim.
Örnek: Restoran flythrough Instagram'da 'mağazaya gir' algısı yaratır, dönüşüm artırır.
Drone tam tepe açısından (90 derece aşağı) çekim. Mülk sınırları, arazi planları, kalabalık desenler için ideal.
Örnek: Arsa ilanlarında top-down shot ile sınırlar net görünür, alıcı tek bakışta anlar.
Pan: kamera yatay sağa-sola dönüş. Tilt: kamera dikey yukarı-aşağı dönüş. Drone hareketi olmadan kamera açısı değişir.
Örnek: Boğaz silüetini pan ile soldan sağa süpürmek panoramik sahne yaratır.
Gün doğumundan 1 saat sonrası ve gün batımından 1 saat öncesi süren ışık penceresi. Gölgeler yumuşak, renkler doygun.
Örnek: Emlak drone çekiminin altın kuralı: mümkün olduğunca magic hour'da çekim yapılır.
Gün batımı sonrası 15-30 dakika süren kısa pencere. Gökyüzü koyu mavi, mekan ışıkları parlak — sinematik gold standard.
Örnek: Beach club ve gece düğünlerinde mavi saat çekimi en güçlü atmosferi yakalar.
Hareket halindeki time-lapse. Drone yavaş yavaş ilerlerken zaman hızlandırılmış olarak kaydedilir.
Örnek: İnşaat şantiyesinde aylık hyperlapse projenin bir yıllık dönüşümünü 30 saniyede gösterir.
Sabit konumlu drone'un belirli aralıklarla aldığı fotoğrafların hızlı oynatılarak zaman geçişini gösteren çekim.
Örnek: İnşaat projelerinde sabit GPS noktasından her ay alınan tek fotoğraf 12 ay sonra time-lapse'a derlenir.
Ana çekimi (A-roll, genelde insan/diyalog) destekleyen yardımcı görüntüler. Drone'la çekilen geniş plan b-roll olarak kurguda kullanılır.
Örnek: Otel tanıtım filminde misafir röportajı (A-roll) + drone'la otel cephesi (B-roll) kurguda hibrit.
Ham görüntülere sinematik renk profilinin uygulanması. Markanın renk paletine uyumlu, atmosferik final görüntü.
Örnek: Lüks resort filmlerinde 'turuncu-teal' renk düzenleme sinematik standart.
Bir renk değer setini başka renk değerlerine dönüştüren matematiksel tablo. Kameranın LOG kaydını sinematik renk gradasına dönüştürür.
Örnek: Cinematic LUT uygulandığında DJI Inspire 3'ün D-Log kaydı film karesi görünümü alır.
Video sıkıştırma standardı. H.264 (yaygın), H.265 (daha verimli), ProRes RAW (profesyonel post için).
Örnek: Inspire 3'ün ProRes RAW kaydı renk düzenlemede maximum esneklik sağlar.
Saniyede çerçeve sayısı. 24fps sinematik, 30fps standart, 60fps slow motion için yeterli, 120fps+ ekstrem slow.
Örnek: Düğün filminde gelin damat anı 60fps'de kaydedilir, post'ta 24fps'e slowdown yapılır — duygusal slow motion.
Saniyede video verisi (Mbps). Yüksek bit-rate daha az sıkıştırma + daha iyi kalite + daha büyük dosya.
Örnek: ProRes 422 ~200 Mbps, H.264 standart 50 Mbps — ProRes renk düzenleme için optimal.
Yüksek dinamik aralık — parlak ve karanlık alanları aynı çekimde net gösterme yeteneği. Modern drone'lar HDR video kaydeder.
Örnek: Mavi saat çekimlerinde gökyüzü + mekan ışıkları HDR ile aynı çerçevede dengelenir.
Post-prodüksiyonda gökyüzünün başka bir görselle değiştirilmesi. Bulutlu havada çekilen çekim güneşli yapılır.
Örnek: Emlak çekiminde gri gökyüzü dramatik gün batımı ile değiştirilebilir (etik sınır içinde).
Farklı görüntü elementlerinin tek bir kareye birleştirilmesi. Drone çekimi üzerine grafik, isim altı, logo eklemek.
Örnek: Kurumsal tanıtım filminin sonunda drone çekimi + animasyonlu logo compositing ile birleşir.
Havadan çekilmiş çok sayıda fotoğrafın özel yazılımla birleştirilerek dik açıdan çekilmiş tek bir harita haline getirilmesi.
Örnek: Şantiyenin aylık ortofoto'su hak ediş denetiminde resmi kanıt olarak kullanılır.
Birden fazla fotoğraftan 3D ölçüm ve model çıkarma tekniği. Drone'la 200-400 fotoğraftan 3D mesh model üretilir.
Örnek: Photogrammetry ile inşaat sahasının 3D modeli BIM yazılımına entegre edilir.
Drone'la yapılan topografik ölçüm. Arazi yüksekliği, mesafe, alan hesabı GPS-koordinatlı doğrulukla yapılır.
Örnek: Tarım arazisi havadan ölçümde 0.5 metre hassasiyetle parsel sınırları çıkarılır.
Coğrafi referanslı raster harita formatı. Ortofoto çıktısının GIS (Coğrafi Bilgi Sistemi) yazılımlarıyla uyumlu olması.
Örnek: Belediye / kurumsal harita projelerinde drone ortofoto GeoTIFF olarak teslim edilir.
Arazinin yüksekliklerini gösteren dijital model. Drone fotogrametri çıktısının analitik versiyonu.
Örnek: Şantiye DEM çıktısı kazı/dolgu hacim hesaplamalarında kullanılır.
Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü — Türkiye'de drone uçuşunun tüm regülasyonunu belirleyen kamu kuruluşu.
Örnek: Türkiye'de ticari drone hizmeti veriyorsanız SHGM kayıtlı pilot lisansı zorunludur.
SHGM tarafından verilen İnsansız Hava Aracı Pilot Lisansı 1. seviye — 25 kg ve üstü ticari operasyon yetkisi.
Örnek: Kurumsal müşterilere drone hizmeti veren her pilot İHA-1 lisansına sahip olmalı.
Havacılık ile ilgili pilotları bilgilendiren resmi duyurular — geçici uçuş yasakları, hava durumu, askeri etkinlik gibi.
Örnek: Her uçuş öncesi NOTAM kontrolü zorunludur; o gün/saatte uçuş yasak alan varsa erteleme yapılır.
DJI gibi drone üreticilerinin uçuş yasak bölgelerde drone'un kalkmasını engellediği yazılım sınırlaması.
Örnek: Anıtkabir gibi yasak alanda drone geofencing nedeniyle kalkmaz.
Drone'un sinyal kaybı, düşük batarya veya manuel komutla otomatik olarak kalkış noktasına dönmesi.
Örnek: RTH özelliği batarya kritik seviyeye düşünce drone'u güvenli iniş için geri çağırır.
Drone ile çekilen yüksek çözünürlüklü fotoğraflar. Reklam, baskı, web kapak için kullanılır.
Örnek: Emlak ilanı için 48MP havadan fotoğraf MLS standartı.
Drone ile çekilen sinematik videolar. Otel tanıtım, düğün, kurumsal film için temel görsel kaynak.
Örnek: 5 yıldızlı resort'un Booking sayfası aerial videography olmadan yarı eksik kalır.
Konut, villa, arsa pazarlaması için yapılan havadan görsel ve video üretimi.
Örnek: Drone'lu emlak ilanı klasik ilana göre %32 daha hızlı satılır (sektör verisi).
İnşaat projelerinin aylık tekrarlı drone çekimiyle ilerlemesinin belgelenmesi. Hak ediş + pazarlama için.
Örnek: Aylık construction progress çekimi yatırımcı raporlama dökümanlarına kanıt seviyesi görsel sunar.
Sinema filmlerinde, müzik kliplerinde, reklam yapımlarında drone'un sinematik kullanımı.
Örnek: Hollywood ve büyük TV reklam projelerinde drone cinematography artık standart araç.
Drone kamerasına takılan ışık azaltıcı şeffaf cam. Parlak güneşli havada düşük shutter speed kullanımı için.
Örnek: Açık havada ND8 filtresi kullanılarak 1/50 shutter speed ile sinematik motion blur elde edilir.
Lens'in açıklığı — f/2.8 geniş açıklık, f/16 dar. Düşük f sayısı daha çok ışık + sığ derinlik.
Örnek: Inspire 3'te f/2.8 düşük ışıkta + film görünümü sığ derinlik için kullanılır.
Kamera sensörünün ışığa duyarlılığı. Yüksek ISO daha çok ışık ama daha çok gürültü.
Örnek: Drone gece çekiminde ISO 1600-3200 kullanılır; üstüne çıkıldığında görüntü kullanılmaz hale gelir.
Arka planın yumuşak/dağılmış görünmesi. Geniş diyaframla elde edilir.
Örnek: DJI Inspire 3'ün full-frame sensörü ile drone'la dahi bokeh efekti elde edilebilir.
Drone'un uçuş öncesi yeterli GPS sinyaliyle konum kilidi alması. Güvenli uçuş için zorunlu.
Örnek: GPS lock olmadan drone kalkmaz; alternatif olarak ATTI modunda manuel uçuş mümkün ama riskli.
Drone pervanelerinin etrafındaki koruyucu plastik halka. FPV cinematic uçuşlarda zorunlu güvenlik.
Örnek: Kalabalık etkinlik üstünde FPV uçuş için propeller guard + ek sigorta poliçesi gerekir.
Drone bataryasının kullanım sayısı. Her batarya 200-300 döngü sonrası kapasite kaybeder.
Örnek: Profesyonel drone ekibi her batarya için döngü kaydı tutar — 200 döngüden sonra yedek alır.